Catherine.nl

En dan kan het ook nog zijn dat hij ervan overtuigd is dat ik dat ook wilde. Hij luistert gewoon niet naar wat ik zeg. Of misschien hoort hij het wel, maar vindt hij het niet relevant. Ik weet het niet. Thomas doet niet zoveel mededelingen over wat hij vindt. Hij gaat gewoon zijn gang en is ervan overtuigd dat wat hij doet altijd het beste is. Ook voor mij. Het meest recente voorbeeld is dat hij thuis kwam met de mededeling dat hij een nieuwe laptop voor mij had gekocht. Zonder daar met mij over te overleggen. Terwijl ik midden in een verslag zat dat af moest en ik dus echt geen tijd had om me te verdiepen in een nieuw systeem. Hij ziet mijn probleem daarmee niet. Ik kan alles uit mijn oude laptop toch gewoon laten overzetten en deze is sneller en handiger. Hij  begrijpt niet dat ik dat helemaal niet wil. Dat ik gewend ben aan mijn oude laptop en dat ik het zonde van het geld vind. Allemaal onzin, volgens hem. Hij kon hem goedkoop krijgen omdat ze ook bij hem op de zaak nieuwe computers hadden aangeschaft  en dus doet hij dat gewoon. Ik kan zoveel voorbeelden geven. Ik spreek af met vrienden, schrijf dat zelfs in zijn agenda en hij komt gewoon die avond een uur later thuis en is niet bereikbaar omdat zijn mobiel uit staat. Of ik vraag hem om Pepijn op te halen en snel naar huis te komen omdat we voor een tien-minutengesprek naar school moeten en hij blijft uitgebreid zitten borrelen bij de ouders van het vriendje waar Pepijn speelt. Moet ik er weer achteraan bellen omdat ik wil dat Pepijn in bad geweest is en gegeten heeft voor de oppas komt.

Als ik hem vraag iets in huis te doen, een lamp te vervangen of een plankje op te hangen kan ik daar twintig keer om vragen. Hij spreekt op zijn werk zijn vakantie af zonder met mij te overleggen, want voor mij is het volgens hem geen probleem om vrij te krijgen. Hij betrekt me gewoon niet bij de dingen. Beslissingen die de zaak betreffen bespreekt hij met zijn vader, net als financiële zaken. Zijn vader is trouwens net zo. Die behandelt zijn moeder ook alsof ze zwakbegaafd is. Maar ik wil dat niet. Ik vraag me af hoe Thom mij ziet.  Als ik dat aan hem vraag begrijpt hij niet waar ik het over heb. Natuurlijk ziet hij mij als gelijkwaardig, zegt hij dan en hij houdt van mij. Dus waarom doe ik altijd zo moeilijk. Ik weet dat hij universiteit heeft en ik niet, maar ik wil niet dat hij doet alsof ik nergens verstand van heb. Ik wil dat hij mij hoort en dat hij rekening met mij houdt.’

Het verhaal van Thomas
‘Daar gaan we weer,’ zucht Thomas. 'Ik heb het idee dat we in deze gesprekken steeds maar in rondjes raaien. We zijn nu al zes keer hier geweest en ik zie niet echt vorderingen. Het komt er iedere keer op neer dat ik alles verkeerd doe. Ik hou geen rekening met haar, ik kom niet op de afgesproken minuut thuis, ik geef haar een laptop cadeau, omdat ze voortdurend klaagt dat haar oude zo traag is en raar doet, maar het is nooit goed. In haar ogen blijf ik de man die haar voortdurend teleurstelt. Laten we de verwijten die ze me nu even in vijf minuten maakt eens doornemen. Het is waar dat ik even wat ben blijven drinken toen ik Pepijn ophaalde. Die kinderen waren nog volop aan het spelen en de vader van dat vriendje bood me iets aan en we raakten in gesprek. Ze had me kunnen bellen, als het echt zo’n punt was dat ik daar even bleef hangen. Overigens toen ik huis kwam was er nog alle tijd om te eten en waarom is het zo erg als de oppas Pepijn in bed stopt? Ja, ik weet al wat je wil zeggen,’ richt hij zich tot Rianne, die zit te springen om er tussen te komen,’dan bestaat de kans dat hij de tijd wat meer weet te rekken. Nou en? Dan is hij morgen misschien een beetje lastig. Ja, ik weet het, daar zit jij dan weer mee, want ik ben er niet.’ Hij zucht en valt stil. Nadat Rianne nog een keer heeft uitgelegd dat het erom gaat dat hij geen belang lijkt te hechten aan haar mening, vervolgt hij: ‘Laat ik mijn mond ook maar houden. Het heeft toch geen zin. Zij benadert de dingen gewoon niet rationeel. Ik kan wel met haar bespreken hoe ik een probleem op mijn werk moet oplossen, maar zij heeft daar toch niet echt een idee van. Mijn vader kent die wereld, dus overleg ik inderdaad graag met hem. Bovendien heb ik nu niet echt het idee dat Rianne geïnteresseerd is in onze financiën. Als ik wel eens wat vertel krijgen we daar weer een eindeloze discussie over. Zij kan geen beslissingen nemen. Als ik aan haar vraag wanneer ze op vakantie wil, dan krijg ik daar geen antwoord op. Ze haalt er van alles bij: dat het afhangt van waar we naar toe gaan en of het wel of niet een dure tijd is en of we Pepijn een paar dagen eerder mogen thuis houden. Dus hak ik op een bepaald moment de knoop door, omdat ik ook te maken heb met mijn collega’s. Hetzelfde als iets aangeschaft moet worden. Zij blijft wikken en wegen. Op een bepaald moment moet er gewoon iets gebeuren. Ik geeft toe dat ik misschien niet altijd het geduld heb om rekening te houden met alle problemen en bezwaren die zij overal ziet. Rianne kan de meest simpele dingen ingewikkeld maken en mij vervolgens verwijten dat ik ze oplos.’

De therapie
De verzuchting van Thomas, dat ongeveer de zelfde verwijten keer op keer terug komen in de gesprekken, klopt. Steeds weer probeer ik om de aandacht te verleggen van de inhoud van de meningsverschillen naar het patroon waarin Rianne en Thomas gevangen zitten, maar ik ben daar tot nu toe niet echt succesvol in. Of het nu gaat over een laptop, het plannen van de vakantie of het in elkaar zetten van een IKEA kastje: elk gesprek verloopt volgens een vast stramien. Vanuit het idee dat Thomas toch wel weer geen rekening zal houden met wat zij zegt, begint Rianne hem al op iets te hoge toon te bezweren dat hij goed moet luisteren naar wat zij hem nu gaat zeggen. Thomas realiseert zich onmiddellijk dat dit een lastig gesprek gaat worden waarin hem weer duidelijk zal worden gemaakt dat hij in het verleden gefaald heeft en nu vast ook weer te kort zal schieten. Dus gaat hij eerst nog even in de verdediging, maar vervolgens schakelt hij af. Hij houdt zijn mond en trekt zich terug, soms in zichzelf en soms ook letterlijk door de kamer uit te lopen. Hij doet dit om te voorkomen dat hij weer moet horen hoezeer hij tekort schiet als echtgenoot, maar ook om te voorkomen dat het meningsverschil escaleert. En zo lopen deze twee mensen, die de beste bedoelingen hebben, steeds weer vast. Rianne probeert haar man te bereiken en echt in contact met hem te blijven en Thomas probeert om haar gelukkig te maken en te voorkomen dat ze weer in een van die uitzichtloze ruzies terecht komen. Omdat hij machteloos zwijgt heeft Rianne nog meer het gevoel dat ze niet tot hem door kan dringen en begint ze feller op hem in te praten, waarna Thomas het helemaal voor gezien houdt.

Omdat ik voel hoe wanhopig Rianne reageert op zijn terugtrekken, besluit ik om met haar wat dieper in te gaan op dat gevoel dat ze voor hem niet telt. Kent ze dit van eerder in haar leven? Huilend vertelt ze dat ze bij haar ouders en op school ook altijd het gevoel heeft gekregen dat ze niet gezien werd en dat haar mening er niet toe deed. Ze kon minder goed leren dan haar slimme zusjes en voelde dat ze daarom voor haar ouders een teleurstelling was. Heel veel later zou blijken dat ze dyslectisch was, maar op de basisschool werd dat niet onderkend. Ze werd als dom gezien en als lastig. Want omdat ze zich toch moest handhaven in de klas verwierf ze zich een zekere status door lastig en brutaal te zijn. De leerkrachten schreven haar af en zagen het niet als ze een poging deed om de lessen die haar interesse hadden te volgen. De vinger die ze opstak in de reken- of aardrijkskundeles werd genegeerd en tijdens de taallessen stond ze vaak op de gang. Thomas kende in grote lijnen dit verhaal, maar voelt nu pas hoezeer dit het zelfvertrouwen van Rianne ondermijnd heeft. De impact die het op Rianne heeft als hij haar negeert, wordt hem duidelijk. Zij legt hem uit dat ze het geen punt vindt als hij het niet met haar eens is, of zegt dat hij geen zin heeft om te doen wat ze van hem vraagt als hij dat maar tegen haar zegt. Ze wil dat hij haar hoort en ziet. Tijdens dit emotionele gesprek is Thomas er voor haar. Het betekent een ommekeer in de therapie.