Duitsland
Cultuur in Gronau
Je hoeft maar een paar kilometer de grens over te steken en alles voelt anders. Het is opmerkelijk dat je de verschillen tussen Nederland en Duitsland zo snel kunt waarnemen door bijvoorbeeld de architectuur, weidsheid van het land en de vormgeving van de reclameborden. Vlak over de grens bij Enschede ligt de stad Gronau, met haar hotel Driland een prima uitvalbasis voor dit weekendje weg.
Het grensgebied is van oudsher voornamelijk bekend vanwege haar textielfabrieken, waarvan je er nog enkele vindt in zowel Nederland als Duitsland. Sinds 2002 is in een van Gronau’s oude textielfabrieken een heus Pop en Rock Museum gevestigd. Bij binnenkomst heb je zo’n typisch Duits koffiehoekje: ronde tafeltjes met van die heerlijke tuttige kleedjes en plantjes op tafel. Tot nu toe nog niet erg rock en roll. Je komt uit in een gigantische grote concertzaal, hier worden geregeld optredens gegeven. Het museum verloopt chronologisch: je begint bij klassieke muziekinstrumenten, vervolgens heb je plaatjes van Afri cola, videoclips van Nena, Der Plan en kleding van artiesten uit diezelfde tijd. Het is er voornamelijk erg chaotisch en druk. Door de vele verschillende nummers die te horen zijn, is het bijna onmogelijk met elkaar te communiceren.
In het midden van de expositieruimte vind je een grote hangende koepel. Wanneer je eronder kruipt zie je dat de koepel aan de binnenkant bekleed is met tientallen boxen die langzaam opbouwend een Afrikaans ritme ten gehore brengen. Overal om je heen hoor je mannen ritmisch hijgen, je voelt de grond trillen en wanneer je dan je ogen sluit raak je haast in extase. Je kunt niet helpen dat je begint te dansen en voor je het weet sta je met andere museumbezoekers in een kleine donkere ruimte ritmisch op de muziek mee te bewegen. Een absoluut hoogtepunt in het museum.
Het museum geeft een mooi beeld van wat er was en in het heden gebeurt op pop en rock muziek. Een constant “ooh”- en “aah"-gevoel wekken de clips en foto’s op. Erg statig is het wel, zeker voor een museum met dit onderwerp. Ze hadden wel meer de grenzen kunnen opzoeken. De koepel is een hoogtepunt, maar de vraag is wat de link met pop en rock muziek is. Het is slechts een aanrader wanneer je geïnteresseerd bent de pop- en rockgeschiedenis.
Ontspannen in Epe
Een paar kilometer van Gronau vandaan bevind zich het Duitse Epe (niet te verwarren met de Nederlandse plaats in Gelderland). In het Saunapark kun je heerlijk tot rust komen door middel van stoombaden, een MAA-sauna, rozensauna, dompelbaden, gezichtsbehandeling of een fijne massage. Lunchen doe je in een serre, met uitkijk op het buitenzwembad. Neem een fijn boek mee of lees wat uit de Nederlandse tijdschriften die er klaarliggen. Het is heerlijk ontspannend, zonder dat de kans bestaat dat je bekenden tegenkomt, mocht je het naakt gaan nog een beetje eng vinden.
Vanaf Gronau is het een kort ritje naar de hoofdstad van Twente: Enschede. Er is een goede treinverbinding. Enschede is het bruisende en culturele hart van Overijssel. De stad kent op Rotterdam na de meeste nationaliteiten. Tot 1960 was het een smerige fabrieksstad, vandaar hoor je een Twentenaar ook nooit pochen over zijn stad, het zit gewoon niet in zijn aard. Maar dat is zeer onterecht, want Enschede heeft veel te bieden.
Nederland
Winkelen in Enschede
Shoppen kun je volop doen in Enschede, de stad kent veel kleine particuliere winkeltjes. Zo staat de Wal- en Leuegalerijstraat bekend als de culinaire en cultuurstraat van de stad. Met bijvoorbeeld Jazz Club “de Tor”, een klein café dat gerund wordt door vrijwilligers. Ook het winkeltje “Van Dieuwertje” is er gevestigd, je vindt er tientallen kookboeken. De winkel is van haar oma, maar kleindochter Iris springt vaak bij wanneer het druk is. Het is overigens een officieel verkooppunt van “de Vegetarische Slager”, het sympathieke initiatief uit Den Haag, waar ze vleesvervangers maken van hoge kwaliteit. Het ligt bij “Van Diewertje” in de vitrine. Houd je van miniatuurtreinen? In de kelder van de miniatuurtreinenwinkel van de stad vind je Enschede in het klein. Iets verder van de Walstraat bevindt zich “Kruimeltje”, een mooie boekenwinkel met een koffie en theehoek waar je lekker kunt bladeren door je net aangeschafte aankopen. Ook vind je hier een gevarieerde collectie langspeelplaten en oude posters. Vervolgens loop je via de Sykestraat (met o.a. een Oger-vestiging) terug het hart van de stad in, met de weekmarkt op dinsdag en zaterdag.
Eten en drinken

De oude markt wordt ook wel het grootste terras van Nederland genoemd. Het kent het grootst aantal stoelen op een plein. Lunchen kun je doen in “Café SamSam”, een ogenschijnlijk klein en krap eettentje, maar schijn bedriegt. Het is een grote eetgelegenheid, waar de bediening gerechten zonder te veel poeha serveert met een glimlach en de bestellingen opneemt met hun iPad’s. Net buiten de oude Markt bevind zich café “Het Bolwerk”, het stamcafé van Willem Wilmink. Hier schreef hij zijn gedichten op de bierviltjes die niet van Grolsch waren, maar gek genoeg van de concurrent Hertog Jan. Over Grolsch later meer.
Buiten het centrum vind je in het Wooldrikpark, naast een grote vijver staat er ook het schattige theehuisje “Ik&mijn moeder”. Dit theehuisje wordt gerund door een hecht gezin. Vader, moeder, dochter en haar vriend, de taakverdeling is helder; de vader doet de klusjes in en om het huis en maakt in de avonduren de bodems van de taarten. Zijn vrouw en dochter staan in de bediening en de schoonzoon in de keuken. Dat doen ze allemaal naast hun “gewone” baan, o.a. bij de gemeente. Ondanks de lange dagen stralen ze bij elke kop thee die ze brengen. Je zit knus in hun theehuiskamer, waarvan veel van het meubilair te koop is. Check van tevoren wel even de website op welke dagen ze open zijn en of er binnenkort nog speciale huiskamerconcerten gepland staan.
Studentenstad en Grolsch
Wat is een studentenstad nou zonder bier? Precies, ondenkbaar. In Enschede hebben ze zelfs hun eigen bier, Grolsch. Grappig genoeg ooit opgericht om dronkenschap tegen te gaan. Toen de stad nog bekend stond om haar textiel, was het leven van de textielarbeiders zeer treurig. Ze maakten lange dagen voor een hongerloontje. Ter vergelijking; textielarbeiders verdienden 8 gulden per week, textielbaron Van Heek verdiende in diezelfde tijd 5000 gulden. De arbeiders dronken als gekken jenever, het enige lichtpuntje in hun leven. Met als gevolg dat ze de volgende dag vaak niet kwamen opdagen, of nog half dronken en moe waren, zodat ze veel ongelukken veroorzaakten in de fabriek. Daarom begonnen ze een brouwerij die bier brouwde met een fractie van het alcoholpercentage dat jenever heeft, want zo werd er gezegd: “Als je bier drinkt, drink je geen jenever.” En nu er in Enschede 22.000 studenten wonen, is het geen verassing dat Grolsch nog steeds bestaat, al wordt het merendeel van de 1 miljoen liter bier die ze per dag brouwen geëxporteerd naar buiten de stadspoorten.
Wijk Roombeek
Nadat de stad in 1862 al getroffen was door een allesverwoestende brand, gebeurde er op 13 mei 2000 wederom iets dat de stad zou gaan kenmerken. Het staat waarschijnlijk nog gegrift in ieders geheugen: de vuurwerkramp in de wijk Roombeek. Op Moederdag verwoestte een vuurwerkexplosie de hele wijk. 40 hectare werd met de grond gelijk gemaakt, 500 woningen verwoest en nog eens 2500 zwaar beschadigd. Overal vandaan kwam spoedig hulp en plunderingen bleven uit (“Dat doen we hier niet”). De plek van het ongeluk is moeilijk terug te vinden, op een groot grasveld zie je de contouren van de fabriek nog wel, maar er is bewust niet voor een groot monument gekozen. Want, legt stadsgids Robin Pater uit, vijftig procent van de oorspronkelijke bewoners hebben zich weer in dezelfde wijk gevestigd en die willen op weg naar de bakker er niet constant aan herinnerd worden.
Het bijzondere aan de wijk Roombeek is dat hij niet door projectontwikkelaars opgezet is, wat je vaak ziet bij nieuwbouw. Hij is gezamenlijk met de bewoners ontworpen door architecten. Zo zijn hele stukken geïnspireerd op Amsterdamse grachtenpanden en staan er gifgroene panden tussen de stijlvolle smalle hoge herenhuizen. Helemaal interessant is de Bamshoeve, een gedeelte van de wijk waarin de bewoners geheel vrij spel kregen van de gemeente. De een pakt die kans met beide handen aan om waanzinnig experimenteel te bouwen, de ander zoekt dan juist de veiligheid op in het beschaafde. Achter veel panden zitten bijzondere verhalen. Zo is een huis volledig gebouwd met afvalmaterialen van de ramp en op een andere kavel heeft een gezin het huis van hun grootvader nagebouwd met de originele werktekeningen. Je merkt dat wanneer je er door de straten loopt achter ieder pand wel een verhaal zit en dat iedereen anders over de woningen denkt. Wat de een mooi vindt, vindt de ander vreselijk.
In de wijk herrijst tevens het “Jan Cremer Huis”, een museum voor vernieuwende kunst. Als huisvesting wordt een oude textielfabriek omgebouwd. Het ontwerp van de restauratie is van Rem Koolhaas en moet in het voorjaar van 2012 haar deuren openen.
Visspa en detoxbehandeling
Een begrip in de regio zijn Pun en Solo. Een stel dat oorspronkelijk uit Thailand komt, die nu al een aardige tijd een spa en beautysalon in Enschede runt. Ze bieden verschillende behandelingen aan, zoals (voet)massages. Ze hebben de speciale Garra Rufa-visjes, die de dode huidcellen van je voeten opeten. Ook bieden ze detoxbehandelingen aan. Je gaat met je voeten in een bak met zout water, er wordt een motortje aangezet en zo vloeien al je afvalstoffen uit het lichaam via de voeten de bak met water in. Aan de kleur van het water kun je dan zien wat voor lichamelijke kwalen je hebt. Bijvoorbeeld te veel nicotine in het lichaam of een leven met te veel stress.
Na zo’n geweldig weekend met volop cultuur, rust, eten en drinken ben je totaal opgeladen en klaar om aan een nieuwe werkweek te beginnen. Genieten kan hier in het grensgebied volop.
Beeldmateriaal: Nick Preusterink.
Reacties
Reactie plaatsen